Ondergrond · bijgewerkt 14 oktober 2026
Hoe dik moet het zandbed onder bestrating zijn?
Wat je niet ziet, bepaalt het resultaat. Een steen ligt zo goed als de laag eronder. Daarom gaat bij ons meer dan de helft van de tijd in ontgraven, aanvullen en verdichten, en niet in het leggen zelf.
Hoe diep we ontgraven
Voor een terras of pad ontgraven we ongeveer 20 tot 30 cm: ruimte voor een laag straatzand die we in lagen verdichten, plus de steen. Voor een oprit is dat 35 tot 50 cm, omdat daar een fundering onder komt die het gewicht van een auto over de grond spreidt.
Straatzand is grof, scherp zand dat zich laat verdichten; speelzand of 'zand uit de tuin' is dat niet. Elke laag gaat met de trilplaat vast voordat de volgende erop komt. Alleen een laag op de bovenkant aantrillen is niet genoeg: dan zakt het later alsnog.
Zand, klei of veen: dat maakt het verschil
Op zandgrond is de bodem zelf al draagkrachtig; een goed verdicht zandbed volstaat vaak. Klei houdt water vast en wordt zacht als het nat is; daar komt onder een oprit een laag menggranulaat (gebroken puin) die het water doorlaat en de belasting spreidt. Veen is het lastigst: het blijft inklinken, dus daar bouwen we zwaarder op en soms met een scheidingsdoek, zodat zand en veen zich niet mengen.
In ons werkgebied ligt dat dicht bij elkaar. De Hondsrug bij Emmen is zandig; richting Klazienaveen, Nieuw-Amsterdam en de rest van de veenkoloniën wissel je soms binnen één straat van zand naar veen. Weet je niet wat er bij jou in de grond zit? Geen probleem: bij het bezoek steken we even een schop in de grond.
Afschot hoort bij de fundering
Het zandbed wordt afgereid op hetzelfde afschot als de bestrating: minimaal 1 cm per meter, van het huis af. Zo loopt regenwater via de voegen en de ondergrond weg, en blijft het niet op de laag staan waar het de fundering uitspoelt.